Nieuwsbrief augustus 2011

afbeelding van Mariëtta

Augustus 2011 zo, 31/07/2011 - 03:22 - 01. Onderweg van Tonga naar Fiji ©01. Onderweg van Tonga naar Fiji

Bula.
Van Tonga naar Fiji is een klein stukkie, slechts 415 mijl, ruim drie dagen dus. Het is 29 juli 2011 en bij het eerste daglicht verlaten we Neiafu, hoofdstad van de Vava‘u groep. Gistermiddag konden we de paspoorten al laten stempelen. Nog wat vers brood gekocht, bananen en eieren. Heb voor de eerste dag op zee een groentesoep gekookt. Bij een beetje ruwe zee, gemakkelijk op te warmen en naar binnen te werken. Maar de zee is niet ruw, nog niet tenminste. Met de genua helemaal uit en het grootzeil varen we melkmeisje als we de Vava’u eilanden steeds kleiner zien worden. Voor de boeg zien we walvissen en Paul verlegt de koers wat en iets later zwemmen zij ons aan stuurboord voorbij.

In de middag wakkert de wind flink aan en gaat er een rif in het grootzeil. Opeens begint de vislijn uit te lopen en niet zo’n beetje ook. De vis die aan de haak zit trekt de lijn gemakkelijk door de rem, jeetje, dat moet een joekel zijn. Paul sjort zijn gordel om, om de hengel ter hand te nemen, maar het hoeft al niet meer. De lijn is gebroken. Wat voor soort vis zou er nu met de loer in zijn lip rondzwemmen? Misschien een merlijn, jammer, het zou toch spectaculair geweest zijn om die aan boord te takelen. Wel balen van die loer.
Het voorzeil maakt een vreemd klapper geluid. Paul kijkt omhoog en ziet een scheur van links naar rechts, een complete overdwarse naad is ontdaan van zijn stiksel. Snel inrollen die handel. Die kunnen we voorlopig niet meer gebruiken. Zeil naaien komt op de lijst things to do in Fiji. De wind wakkert nu ook zo aan dat ik de genua ook niet meer zou willen gebruiken. Met de high aspect, dubbel gereefd grootzeil en gereefde bezaan gaan we nog steeds boven de 6 knopen. Vannacht zal het wel rustiger worden, zodra we door de pas zijn en binnen het rif van Fiji varen. Nou mooi niet hoor, ja heel even, als we tussen Tuvutha en het rif Vekai zeilen, waar we de grootste mahimahi ooit aan de haak krijgen, een van 125 cm, 10 kg aan de haak. ‘k Heb de hele vis, ja in stukjes dan, ingemaakt en heb weer 14 potten vis, heerlijk in salades. zo, 31/07/2011 - 04:10 - 02. Mariëtta snijdt de Mahimahi in moten ©02. Mariëtta snijdt de Mahimahi in moten

Direct na mijn gekokkerel neemt de wind flink toe en hebben we midden in de Koro Zee nog 30 knopen op de neus, wat een golven. Na Lesiaceva Point in de Savusavu Bay krijgen we kalmer water. In Savusavu pikken we een mooring op van de Copra Shed Marina. 16°46,665’S en 179°19,966’E Achter ons ligt Harke uit Joure, met zijn Serendipity.
Paul gaat inklaren, hoef ik niet eens bij te zijn. Ik ga boodschappen doen. Als ik het gebouw van Copra Shed Marina uit loop, word ik op straat door iedereen begroet met ‘Bula’.
Malo e Lelei in het Tongaans is in het Fijiaans dus Bula, goededag.
Bula.
Dit is dus Fiji, heel anders dan Tonga. Fijianen hebben kroeshaar, geen Polynesiërs hier, maar Melanesiërs. En veel Indiërs. Met prachtige kleurrijke sarongs en een rode of zwarte stip op het voorhoofd. Lachende mensen. za, 13/08/2011 - 01:49 - 05. Markt in Suva ©05. Markt in Suva
In Savusavu kijk ik mijn ogen uit, wat een winkels en etalages. Ik koop een dongel en een simkaartje van Vodaphone en ga terug naar de Nije Faam om de boel te installeren.

Maar nu eerst iets over het land Fiji.
Fiji bestaat uit heel veel eilanden, meer dan 300. Het grootste eiland Viti Levu is in het westen en op een na grootste Vanua Levu is meer in het midden noord, daar zijn we nu. De eilanden worden rondom omgeven door een groot rif. Er zijn heel veel prachtige baaien, met dito stranden, azuurblauw water en ongeveer het mooiste duik/snorkelgebied ter wereld is hier. Het lawaai toerisme concentreert zich vooral op west Fiji en is onder invloed daarvan erg verwesterlijkt. Het deel waar wij nu zijn is meer het oorspronkelijke Fiji en hier is meer van de typische Fiji cultuur te merken.
Wanneer de allereerste bewoners naar het huidige Fiji kwamen weet men niet zeker, er wordt nog steeds onderzoek naar gedaan. Men denkt dat de eerste mensen zich hier zo’n 3500 jaar geleden vanuit Zuidoost Azië vestigden.
En welke Europeen heeft Fiji ontdekt? Het zal onze Abel eens niet zijn, hij was de eerste Europeaan die de eilanden hier ontdekte. Abel Tasman uit Lutjegast was hier, hij voer in opdracht van de Verenigde Oost-Indische Compagnie, en zag de eilanden in februari 1643 en noemde ze de Prins Willem Eijlanden. Na Abel hebben de Melanesiërs nog 131 jaar rust gehad voordat Kapitein Cook in 1774 de kust onveilig maakte en het zal wel niet voor niets zijn dat hij deze eilanden de bijnaam ‘de kannibaal eilanden’ heeft gegeven. Of was het kapitein Bligh die dat deed? Hij was hier in 1789. In ieder geval vonden Europeanen hier in 1807 sandelhout, dat werd als waardevol beschouwd en trok Europese handelaren naar deze eilanden. Twintig jaar later zond Groot-Brittannië missionarissen waarvan er een aantal in de kookpot verdwenen, helaas niet allemaal. Nadat Cakobau, die hier destijds de verschillende stammen een beetje in bedwang hield, zich in 1854 tot het Christendom liet bekeren was het eerste schaap over de dam. Veel andere inwoners van Fiji namen het Christendom over maar behielden ook hun eigen tradities en religies. Later werd Fiji een kolonie van Engeland. De Engelsen namen uit India veel hardwerkende landarbeiders mee om te werken in de suikerrietplantages, want hardwerkende inlanders waren (of zijn) zeldzaam in Fiji. Pas in 1970 werd Fiji weer zelfstandig, de Indiërs zijn gebleven, die bleven hard werken. De huidige economie van Fiji drijft nog steeds op de werklust van de Indiërs, maar land kopen, dat kunnen de Indiërs niet. Het land is en blijft in bezit van de oorspronkelijke Fijianen, elke clan of stam had zijn eigen gebied en dat is tot op de dag van vandaag nog steeds zo.

Nu weer terug naar de Nije Faam.
Internet is goed zeg in Fiji, heerlijk met zo’n dongel op je eigen laptop in je eigen boot internetten. Mails van de afgelopen 6 weken beantwoorden, met Skype iedereen weer horen en zien.
We doen in Savusavu boodschappen, halen verse groenten van de markt en vijf bundels kava.
Kava? Nee we zijn niet verslaafd hoor. We vinden het nog steeds vies. Maar hier in Fiji moet je, als je met de boot wat achteraf gebiedjes bezoekt, die zijn het leukst, moet je sevusevu doen. Door deze ceremonie te doen vraag je feitelijk toestemming hun land te mogen betreden. Paul koopt voor zo’n ceremonie nog een sulu, een rok. vr, 19/08/2011 - 07:09 - 53. Na de wandeling gaat de rok snel uit ©53. Na de wandeling gaat de rok snel uit
Bij ons ging de sevusevu zo. We komen aan bij een eiland. Nije Faam gaat voor anker. Paul trekt zijn sulu aan en ik wikkel een sarong om mijn middel. We zorgen dat schouders bedekt zijn, niet bloot en roeien met een bundel kava in Famke naar de kant. Op de kant zien we kinderen spelen en we vragen de kinderen waar de chief woont. We lopen met de kava naar de chief, de kinderen wijzen ons de weg. Daar is het ontvangstcomité, een aantal mensen die op een rieten mat, rondom een kavaschaal, zitten te vergaderen. Wij stellen ons voor, schudden handen en vragen toestemming om rond te mogen lopen. Dan bieden wij de kava aan op open handen, dat hoort zo. Er volgt wat gemurmel aan de Fijiaanse kant, de chief klapt in zijn handen, de andere mannen beantwoorden zijn handengeklap, we krijgen een kalebas met kava te drinken en dat was het dan: “You can go now and walk around”.
Vanuit Savusavu op het eiland Vanua Levu vertrekken we richting het noorden. Via Taveuni, om daar wandelingen te maken, zeilen we naar Rabi Island. Op Rabi Island wonen sinds 1945 Banabans uit Kiribati. Kiribati is een eilandengroep ten noorden van Fiji, rond de evenaar en rond de datumgrens. Er werd op het eiland Banaba van 1900 tot 1979 fosfaat gewonnen. Zowat het hele eiland werd afgegraven, het leven werd voor de oorspronkelijke bewoners daardoor haast onmogelijk. Toen ook nog de Japanners het in de tweede wereldoorlog bezetten, werd het leven er nog minder gezellig. Na de tweede wereldoorlog is het eiland Rabi gekocht en is een groot deel van de bevolking van Banaba, die de ellende van de afgelopen jaren hadden overleefd, hierheen gebracht. Het eiland wat we nu gaan bezoeken is dus weinig Fijiaans, we zullen hier meer van de Kiribati cultuur gaan zien. Sevusevu doen is hier niet nodig.
We steken in het Rambe Channel door het rif en zien voor Cape George een visserman in een bijzondere zeilende outriggerkano. Even later liggen we, wij zijn Serendipity en Nije Faam, voor anker in Catharines Bay 16°31,595’S en 179°59,355’W. De visserman komt ook de baai in en verdwijnt in een geultje tussen de mangroves
Harke, Paul en ik gaan gedrieën naar de kant. Vanaf zee zagen we tegen een heuvel een knots van een kerk en dit lijkt ons een goed begin om dit eiland te gaan verkennen. ma, 08/08/2011 - 05:40 - 15. Boven kerkgebouw, onderin koel gemeenschapshuis ©15. Boven kerkgebouw, onderin koel gemeenschapshuis
Buakonikai heet het dorpje. Het gebouw tegen de heuvel bestaat uit twee verdiepingen, boven is de kerk en op de begane grond het gemeenschapshuis. In dat gemeenschapshuis ontmoeten we Dhr. Brown. Brown is een soort voorganger en staat ons te woord. Nou ja, staat ons te woord, nee, hij zit ons te woord. Harke, Paul en ik gaan bij hem op de mat zitten. ma, 01/01/2007 - 17:23 - 16. In gemeenschapsruimte in gesprek met Mr. Brown ©16. In gemeenschapsruimte in gesprek met Mr. Brown
Hij vertelt ons de geschiedenis van de Banabans, ik schreef het al hierboven. Hij vertelt hoe een groot deel van de bevolking destijds naar Rabi eiland gelokt is door foto’s van een prachtig stuk land met mooie huizen erop. Brown vertelt ook, dat toen ze hier aankwamen er helemaal geen huizen waren en dat ze alles zelf moesten opbouwen. En dat deden ze. Hij vertelt ons over de rechtszaak die geleid heeft tot een vorm van schadevergoeding voor de mensen, wier land en hun enige grondstof, fosfaat, is ontnomen. Dit geld komt nu de gemeenschap ten goede. Ik vind dat het er goed georganiseerd uitziet. De meeste Fijiaanse Banabans zijn blij met hun huidige woonsituatie. De band met de achtergebleven bevolking op Banaba is hecht.
Er is net een hele delegatie van die Kiribati Banabans op bezoek bij de Fiji Banabans. Zij logeren allemaal in dat gemeenschapshuis. Ik zie hen ook in deze ruimte. Een aantal zitten te kaarten, anderen borduren en er wordt gekookt. Iedereen zit op een mat op de grond. Tussen pilasters liggen opgerolde matrassen en kussens, en er staan tassen met kleding naast. ’s Nachts is deze ruimte hun gezamenlijke slaapvertrek.
We krijgen een uitnodiging om ‘s avond terug te komen voor een gezamenlijke maaltijd. Als wij die avond zittend op de grond wederom praten met Brown worden we voorgesteld aan de Kiribati Banabans, het blijkt een delegatie van het bestuur van Banaba te zijn, die hier in conferentie zijn. En wij worden hierbij zomaar uitgenodigd. Ik zie jonge vrouwen de ‘tafel’ dekken, op speciale matten leggen ze de tafelkleden. Borden, kopjes, vorken en daartussen dampende schalen met Fijiaanse en Kiribatische gerechten. Meisjes komen langs met een kom water, een stukje zeep en een handdoek, we mogen onze handen wassen. ma, 08/08/2011 - 09:58 - 20. 'Aan tafel' met Banabans ©20. 'Aan tafel' met Banabans
Er volgt een gezellig tafelen. Na enige tijd gaat wel mijn rug pijn doen, zitten in deze houding, daarop ben ik niet gebouwd, de mensen om me heen wel, zij weten niet beter. Een jong meisje komt langs met een busje talkpoeder en strooit wat talkpoeder in ieders nek, daarna kriebelt en masseert ze de nek. Als ik Brown vraag naar de bedoeling hiervan, zegt hij: ‘for happiness’. ma, 08/08/2011 - 09:55 - 23. Tijdens de maaltijd strooit dit meisje talkpoeder in ieders nek ©23. Tijdens de maaltijd strooit dit meisje talkpoeder in ieders nek
Dan komt er nog een meisje langs met een flesje parfum en spuit dat in mijn nek. Kennelijk om nog blijer van te worden.
Een andere dag gaan we met het openbaar vervoer over de enige weg hier naar de andere dorpjes van het eiland. De reis gaat via Tabiangm en Uma, Tabwewa is het eindpunt. De namen van de dorpjes zijn overgenomen van het eiland Banaba, wat voorheen overigens Ocean Island genoemd werd. Harke, Paul en ik kijken wat rond in Tabwewa, nuttigen een maaltijd in Tabwewa’s Fish di, 02/01/2007 - 12:10 - 32. Lunch in Tabwewa Fish Market ©32. Lunch in Tabwewa Fish Market
Market en gaan weer op huis aan. Eerst een stuk met een schoolbus mee, dan lopen we een eind en tenslotte kunnen we nog een paar kilometer mee rijden in de laadbak van de vrachtwagen.
Harke blijft achter op Rabi Island, wij zeilen terug naar Savusavu op het eiland Vanua Levu om vandaar uit te vertrekken naar Suva op het eiland Vita Levu.
In Suva treffen we De Ware Jacob, een boot waar vissen aan boord springen. Reneé vertelt ons het fantastische waargebeurde verhaal, dat ze op de ochtend van haar verjaardag een harde bons hoorde aan dek, aanvankelijk dacht dat er een stag gebroken was, gezien de klap, maar toen een joekel van een Spanish Mackarel zag spartelen. Daar zijn Jaap en Reneé bovenop gedoken en dit heeft vele culinaire capriolen van Reneé teweeg gebracht, waarvan ook wij een graantje mogen meepikken. Paul helpt De Ware Jacob nog uit de brand, als zij malheur hebben met een generator.
In Suva voorzien we ons bed van nieuwe matrassen, lekker hard, achteraf ietsje te hard, later in Nadi wordt daar nog een zacht laagje opgelijmd, prinses op de erwt. Na Suva zeilen we naar het Great Astrolabe Reef om manta’s te spotten, maar gaan ze niet zien. Wel kunnen we op het eiland Dravuni onze eerste sevusevu doen. Na de ceremonie bij de chief waar we eindelijk wat van onze kava kwijt raken, wandelen we in onze zwarte rokken over het eiland. vr, 19/08/2011 - 07:03 - 49. In gesprek met dorpsbewoners ©49. In gesprek met dorpsbewoners

vr, 19/08/2011 - 06:39 - 52. Luxe woning in het dorpje, ook hier wordt geweven met pandanus materiaal ©52. Luxe woning in het dorpje, ook hier wordt geweven met pandanus materiaal
We worden bij mensen uitgenodigd en mogen hun huis zien. Een vrouw werkt zittend op de grond aan een nieuwe mat, aan de muur hangen mooie tapa’s die er hier in Fiji weer anders uitzien dan in Tonga.
Een nachtelijk tochtje in de Kadavo Passage brengt ons naar een totaal andere wereld. We komen aan in west Fiji, in zeilers ‘paradijs’ Musket Cove op het eilandje Malolo. 17°46,245’S en 177°11,422’E. Hier mogen we gebruik maken van alle zwembaden van de luxe resorts. Leuk is een barretje waar barbecues staan, waar je je eigen vlees en salades mee mag brengen zolang je je drankje maar aan de bar koopt. Het is een ontmoetingsplaats waar we nieuwe en reeds bekende cruisers treffen. Leuk voor heel even, het uitzicht is hier ook voortreffelijk, maar voor ons is deze jet-set iets te veel van het goede. Op naar Port Denerau om een afspraak met de zeilmaker te maken. Het lukte ons namelijk niet de naad van de grote Genua met de hand te naaien.
De afspraak maken lukt wel, over 10 dagen moeten we hier terug komen voor de zeilreparatie. Het is heerlijk om nu naar de Yasawa eilanden te zeilen. Als we bij Drawaqa Island het anker uitgooien ligt Drifter vijf bootlengtes voor ons. 17°10,320’S en 177°11,321’E. Super gezellig, zagen hen niet meer sinds februari toen we bij hen in Chrischurch (NZ) waren. Die avond liggen onze worstjes op een houtvuurtje op het strand te roosteren en zitten we met Arnold en Coby onder de palmbomen in de ondergaande zon met ons gat in het warme zand. za, 27/08/2011 - 15:20 - 56. Een BBQ met Arnold en Coby ©56. Een BBQ met Arnold en Coby
Dit is voor ons echt paradijs. De onderwaterwereld is hier prachtig. Terwijl Paul zich een pad de berg op hakt, kan ik geen genoeg van krijgen om boven de riffen te snorkelen.
Op deze ankerplek is het ook waar we de Australiër Jay ontmoeten. Hij woont in Fremantle, vlak bij Perth en vraagt zich af waarom wij van plan zijn de boot zolang in Bundaberg (noord van Brisbane) te parkeren, om daar te wachten tot het orkaanseizoen is afgelopen en waarom we niet onder Australië door gaan, daar heb je geen last van een orkaanseizoen. In de zuidelijke zomer zijn er vaak oostelijke winden en er loopt langs de kust ook een stroom steeds de goede kant op. Hij zegt: je hebt vanaf Brisbane als je dicht bij de kust blijft eerst stroom en wind mee naar onderen, dan idem dito naar het westen, en voorbij kaap Leeuwin weer naar het noorden. Dit brengt ons op nieuwe ideeën over onze tijd in Australië. Iets om op te gaan broeden. za, 27/08/2011 - 01:36 - 59. Een juweeltje van de Yasawa's ©59. Een juweeltje van de Yasawa's

Wederom moet er afscheid genomen worden van Arnold en Coby. Onze tocht gaat van Drawaqa verder naar het noorden om in The Blue Lagoon, bij Nunuya Lailai voor anker te gaan. 16°56,646’S en 177°22,065’E. Zitten onderweg nog bijna op een rif als we meer oog hebben voor dolfijnen dan de omgeving. Hadden op de kaart ook niet gezien dat hier een rif zou zijn. Gelukkig loopt het goed af, moeten wel even haaks uit de flank. De kaarten van dit gebied blijken niet helemaal correct.
Ik ben niet de enige die snorkelt op deze filmlokatie, waar in 1949 de film The Blue Lagoon opgenomen werd. Wel een van de weinigen met een eigen jacht. Het onderwaterlandschap is mooi, maar niet zo mooi als bij Drawaqa Island. Tijdens een wandeling over het eiland, komen we in gesprek met een vrouwtje die ons mooie nautilus schelpen laat zien. Voor een habbekrats mogen we er vier uitzoeken. Een schitterende aanvulling op onze verzameling. Om schildpadden te spotten roeit Paul me met de dinghy naar Turtle Island. Landt er ineens een watervliegtuigje naast ons, dat is leuk en ik maak driftig foto’s van het vliegtuigje met mijn telelens. Komt er ineens een livreier in longboat op ons af en vraagt of we weten dat Turtle Island ‘privit property’ is. We komen toch niet aan de wal, is dit water dan niet van iedereen? Of moeten we sevusevu doen? Onder het mom van het watervliegtuig heeft ruimte nodig om op te stijgen krijgen we een sleepje van die man en hij brengt ons een heel eind terug richting Blue Lagoon, onze ankerplek. Wel handig zo, maar ik denk dat hij dacht dat we misschien wel paparazzi zijn. Later horen we van een lokale visserman dat het resort op Turtle Island exorbitant duur is. Voor een kamer betaal je al gauw 1000 of 2000US$/nacht, afhankelijk of je de luxe kamer neemt of de eenvoudige. Welke VIP zou hier op vakantie zijn? Ach, wij gaan terug naar ons eenvoudig stulpje, genieten van onze vrijheid en voelen ons rijk.
Een paar dagen later zeilen Paul en ik terug naar Port Denerau en brengen de te repareren zeilen naar de zeilmaker. De zeilmaker stikt niet alleen de kapotte naad, maar stikt voor de zekerheid alle naden even na. Ook op het grootzeil worden enkele verstevigingen aangebracht. Ik vermoed dat we met onze huidige zeilgarderobe Nederland wel zullen halen.
In Port Denerau liggen ook de Nederlandse boten Spirit en Drifter en een Nederlands emigrantenechtpaar dat met hun catamaran Double Dutch hier rondvaart. Ondanks dat ik deze omgeving een gekkenhuis vind geniet ik enorm van de gezamelijke happy hours waarin we heerlijk kunnen grappen en grollen in het Nederlands. Tussendoor werken we ons hier uit de naad. Er worden bergen was gewassen, de gastenvlag van Vanuatu wordt genaaid, een nieuwe Nederlandse wimpel komt heet van de naald, en nu we toch bezig zijn worden de huiken nagestikt. Ik sleep meer dan 100 liter vocht in de vorm van Bier, Coca cola en Sodawater aan boord. ma, 05/09/2011 - 04:55 - 64. Binnenkort verlaten we de Fiji eilanden, dus nu even flink inkopen doen ©64. Binnenkort verlaten we de Fiji eilanden, dus nu even flink inkopen doen
De diesel- en de watertanks worden afgetopt. Op de markt sla ik een partij fruit en groenten in, schat hierbij de uiterste houdbaarheidsdatum ruim in. In de supermarkt koop ik nog enkele kilo’s volkoren meel, waaruit ik later de kakkerlakken moet zeven, maar waar toch heel smakelijk brood mee gebakken kan worden, misschien wel vanwege die ongevraagde extra toevoeging. Op 9 september, zes weken nadat we inklaarden in Fiji laten we in Lautoka onze paspoorten weer stempelen, maar vertrekken nog niet direct.
We zeilen naar Likuri Harbour waar we bij het Robinson Crusoe Resort wachten op een goed weatherwindow. Voor iedereen die naar Fiji komt een aanrader, ik heb er de mooiste Fijiaanse dansen gezien. Sexy dames getooid met hoogopgebouwde hoofddeksels, gekleed in hoelahoeprokjes en kokosnoten behaatjes schudden er met hun heupen tot je er duizelig van wordt. Stoere geoliede mannen slaan de drums en we worden uitgezwaaid met vuurdansen. Onvergetelijk. za, 10/09/2011 - 08:49 - 70. Afscheid van Fiji ©70. Afscheid van Fiji

Op naar Vanuatu!

Mariëtta, 15 september 2011

Niet vergeten: 11e gebod: gij zult genieten.
Volgende keer meer